Zijn Nederlanders racistischer dan andere Europeanen? Die indruk kan ontstaan na lezing van het dit weekeinde bekendgeworden Motivaction-onderzoek. Maar is dat beeld wel correct? Nee, zegt onderzoeker Igor Boog van het Landelijk Bureau ter bestrijding van Rassendiscriminatie (LBR). Want het algemene beeld in Europa, betoogt Boog, is hetzelfde.
Vooral als het moslims betreft. Boog: 'Sinds 2001, dus na de aanslagen van 11 september, is er een flinke toename geweest van islamofobie. Mensen die al negatief dachten over met name moslims, zijn nog negatiever over ze gaan denken. Terwijl een groot deel helemaal geen contact met hen heeft.'
Uit een rapport van het Europese Waarnemingscentrum voor Racisme en Vreemdelingenhaat in Wenen (EUMC) blijkt dat ook in de andere EU-landen veel autochtonen er racistische opvattingen op nahouden. Volgens dat vorig jaar verschenen rapport, dat werd opgesteld door onderzoekers van de Universiteit van Nijmegen, gaat een op de vijf Europeanen liever niet met immigranten of mensen uit minderheden om. Gemiddeld 21 procent van de Europeanen geeft toe dat ze niet graag zouden zien dat zulke mensen familie van hen zouden worden.
De Nederlanders zitten daarbij iets onder het gemiddelde van de EU-landen. Uitschieters zijn Griekenland, Italië, Tsjechië en België. Opvallend is ook dat liefst 58 procent van de Europeanen minderheden ofwel economisch ofwel cultureel als een collectieve bedreiging voor hun land ziet. Ook hierbij zit Nederland iets onder het gemiddelde. Het onderzoek is gebaseerd op cijfers uit 2003. Volgens het onderzoek moet 48 procent van de Europeanen niets hebben van de multiculturele samenleving, maar opnieuw scoort Nederland hierbij lager dan het Europese gemiddelde. België scoort in alle categorieën hoger dan Nederland.
Volgens Britse onderzoeken maakt 85 procent van de Britten zich zorgen over immigratie. In mei, vlak voor de verkiezingen, zei een kwart van de kiezers 'te overwegen' om te stemmen op de British National Party, die campagne voerde met de slogan dat het land 'verscheurd wordt door multiculturalisme'.
Uit tal van onderzoeken, betoogde onderzoeker Peter Kanne van TNS NIPO vorig jaar in de Volkskrant, 'blijkt dat de angst in Nederland voor de islam en de ergernis over het onvoldoende integreren van allochtonen een dominante 'breinpostie' inneemt in de hoofden van autochtonen.' Een onderzoek van vorig jaar, uitgevoerd na de moord op Theo van Gogh, laat zelfs zien dat Nederlanders twee keer zo negatief oordelen over moslims als Spanjaarden en Italianen. Een grote meerderheid gaf in dit onderzoek aan moslims als bedreigend te zien. Zij vrezen in de toekomst te moeten leven naar de regels van de islam. De helft zeg te verhuizen als hun wijk 'verzwart' en evenzoveel mensen zegt bang te zijn dat vrouwen zich niet meer vrij zullen kunnen bewegen in publieke ruimten.
Het negatieve beeld dat de afgelopen jaren is ontstaan over moslims, bleek in 2004 al uit een onderzoek van TNS NIPO in opdracht van de Volkskrant. Slechts 14 procent gaf in dit onderzoek aan positief te oordelen over de islam. De ondervraagden maken overigens geen onderscheid tussen allochtonen en moslims. Maar liefst eenderde zegt geen contact te hebben met moslims: op het werk, in de familie of in de vriendenkring. Zo'n 65 procent bekent niet veel te weten van de islam. Toch zegt 16 procent zich bedreigd te voelen, vooral door de aanwezigheid van allochtonen en moslims op straat.
Gepubliceerd 2:47 6 juni 2006
Bron: www.volkskrant.nl
